Heteroseksizam: razlika između inačica
Bot: Automatski unos stranica |
m Bot: Automatska zamjena teksta (-{{cite web +{{Citiranje weba) |
||
| Redak 11: | Redak 11: | ||
=== Etimologija i upotreba === | === Etimologija i upotreba === | ||
Slični pojmovi uključuju "heterocentrizam" i "heteroseksualizam".<ref>Corsini, Raymond J. (1992). ''The Dictionary of Psychology''.{{ISBN|1-58391-328-9}}.</ref> Iako se dobro utvrđeni pojam ''heteroseksizam'' često objašnjava kao [[Novotvorenice|kovanica]] po uzoru na ''[[seksizam]]'', izvođenje njegovog značenja više upućuje na (1.) ''heteroseks ('' ''ualni'' '')'' + ''-izam'' nego (2.) ''hetero-'' + ''seksizam''. Zapravo se riječ ''heteroseksualizam'' koristila kao ekvivalent seksizmu i rasizmu.<ref name="psychology.ucdavis.edu">{{ | Slični pojmovi uključuju "heterocentrizam" i "heteroseksualizam".<ref>Corsini, Raymond J. (1992). ''The Dictionary of Psychology''.{{ISBN|1-58391-328-9}}.</ref> Iako se dobro utvrđeni pojam ''heteroseksizam'' često objašnjava kao [[Novotvorenice|kovanica]] po uzoru na ''[[seksizam]]'', izvođenje njegovog značenja više upućuje na (1.) ''heteroseks ('' ''ualni'' '')'' + ''-izam'' nego (2.) ''hetero-'' + ''seksizam''. Zapravo se riječ ''heteroseksualizam'' koristila kao ekvivalent seksizmu i rasizmu.<ref name="psychology.ucdavis.edu">{{Citiranje weba |url=http://psychology.ucdavis.edu/rainbow/HTML/prej_defn.html |author= Gregory M. Herek|title=Definitions: Sexual Prejudice, Homophobia, and Heterosexism |publisher=Psychology.ucdavis.edu |accessdate=2014-01-12 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131229154227/http://psychology.ucdavis.edu/rainbow/html/prej_defn.html |archivedate=2013-12-29 |df= }}</ref> | ||
S obzirom na nedostatak [[Transparentnost (lingvistička)|semantičke transparentnosti]], istraživači, terenski radnici, [[Kritička teorija|kritički teoretičari]] i [[LGBT]] aktivisti su predložili i koristiti pojmove kao što su ''institucionalizirana homofobija,'' ''državno-sponzorirana homofobija,''<ref>International Lesbian and Gay Association. [http://www.ilga.org/news_results.asp?LanguageID=1&FileID=1058&FileCategory=10&ZoneID=7 "State-sponsored Homophobia"]</ref> ''seksualne predrasude,'' ''anti-gay [[Predrasuda|fanatizam]]'', ''[[Heteronormativnost|heteroseksualne privilegije]]'', ''[[Heteroseksualni um i drugi eseji|heteroseksualni um]]'' (zbirka eseja francuskog pisca [[Monique Wittig]]), ''heteroseksualna pristranost,'' ''[[obvezna heteroseksualnost]]''<ref>LGBTQ on-line encyclopedia of gay, lesbian, bisexual, transgender, and queer culture</ref> ili mnogo manje poznati izrazi ''heterocentrizam,'' ''[[Homofobija|homonegativnoat]]'', i od [[Rodni studiji|rodne teorije]] i [[Teorija queera|queer teorije]], ''[[heteronormativnost]]''. Međutim, nisu svi ovi deskriptori sinonimi za ''heteroseksizam.'' | S obzirom na nedostatak [[Transparentnost (lingvistička)|semantičke transparentnosti]], istraživači, terenski radnici, [[Kritička teorija|kritički teoretičari]] i [[LGBT]] aktivisti su predložili i koristiti pojmove kao što su ''institucionalizirana homofobija,'' ''državno-sponzorirana homofobija,''<ref>International Lesbian and Gay Association. [http://www.ilga.org/news_results.asp?LanguageID=1&FileID=1058&FileCategory=10&ZoneID=7 "State-sponsored Homophobia"]</ref> ''seksualne predrasude,'' ''anti-gay [[Predrasuda|fanatizam]]'', ''[[Heteronormativnost|heteroseksualne privilegije]]'', ''[[Heteroseksualni um i drugi eseji|heteroseksualni um]]'' (zbirka eseja francuskog pisca [[Monique Wittig]]), ''heteroseksualna pristranost,'' ''[[obvezna heteroseksualnost]]''<ref>LGBTQ on-line encyclopedia of gay, lesbian, bisexual, transgender, and queer culture</ref> ili mnogo manje poznati izrazi ''heterocentrizam,'' ''[[Homofobija|homonegativnoat]]'', i od [[Rodni studiji|rodne teorije]] i [[Teorija queera|queer teorije]], ''[[heteronormativnost]]''. Međutim, nisu svi ovi deskriptori sinonimi za ''heteroseksizam.'' | ||
Inačica od 22. prosinac 2021. u 00:54
| Dio serije članaka o temi |
| Diskriminacija |
|---|
| Opći oblici |
| Dob • Kaste • Klasa • Boja kože • Invalidnost • Genotip • Visina • Kosa • Jezik • Izgled • Mentalno stanje • Rasa, etnicitet, nacionalnost • Rank • Religija • Spol • Seksualnost • Veličina • Vrsta |
| Specifični oblici |
| AIDS/SIDA • Anti-albinizam • Anti-autizam • Beskućnici • Anti-intelektualizam • Ljevaci • Antisemitizam • Audizam • Bifobija • Kronizam • Elitizam • Efebifobija • Pretilost • Spolni binarizam • Gerontofobija • Homofobija • Heterofobija • Lezbofobija • Mizandrija • Mizoginija • Nepotizam • Pedofobija • Obrnuta diskriminacija • Sektarijanizam • Transmizoginija • Transfobija • Ksenofobija |
Heteroseksizam je sustav stavova, pristranosti i diskriminacije u korist seksualnosti i odnosa suprotnog spola.[1] Može uključivati pretpostavku da su drugi ljudi heteroseksualni ili da su privlačnosti i odnosi suprotnog spola jedina norma [2] i stoga superiorni.
Iako je heteroseksizam u internetskim izdanjima American Heritage Dictionary of the English Language i Merriam-Webster Collegiate Dictionary definiran kao anti-homoseksualna diskriminacija ili predrasuda "od strane heteroseksualnih ljudi"[3] odnosno "od strane heteroseksualnih osoba"[4], ljudi bilo koje seksualne orijentacije mogu imati takve stavove i pristranost i mogu činiti dio internalizirane mržnje prema nečijoj seksualnoj orijentaciji.
Heteroseksizam kao diskriminacija svrstava homoseksualce, lezbijke, biseksualce i druge seksualne manjine u drugorazredne građane s obzirom na različita zakonska i građanska prava, ekonomske mogućnosti i socijalnu jednakost u mnogim svjetskim jurisdikcijama i društvima. Često je povezano s homofobijom.
Pozadina
Iako Merriam-Webster Collegiate Dictionary napominje da je pojam heteroseksizam prvi put korišten 1972. godine, taj je pojam 1971. prvi put objavio aktivist za homoseksualna prava Craig Rodwell.[5]
Etimologija i upotreba
Slični pojmovi uključuju "heterocentrizam" i "heteroseksualizam".[6] Iako se dobro utvrđeni pojam heteroseksizam često objašnjava kao kovanica po uzoru na seksizam, izvođenje njegovog značenja više upućuje na (1.) heteroseks ( ualni ) + -izam nego (2.) hetero- + seksizam. Zapravo se riječ heteroseksualizam koristila kao ekvivalent seksizmu i rasizmu.[7]
S obzirom na nedostatak semantičke transparentnosti, istraživači, terenski radnici, kritički teoretičari i LGBT aktivisti su predložili i koristiti pojmove kao što su institucionalizirana homofobija, državno-sponzorirana homofobija,[8] seksualne predrasude, anti-gay fanatizam, heteroseksualne privilegije, heteroseksualni um (zbirka eseja francuskog pisca Monique Wittig), heteroseksualna pristranost, obvezna heteroseksualnost[9] ili mnogo manje poznati izrazi heterocentrizam, homonegativnoat, i od rodne teorije i queer teorije, heteronormativnost. Međutim, nisu svi ovi deskriptori sinonimi za heteroseksizam.
Izvori
- ↑ . Heterosexism: An Ethical Challenge ID: heterosexism_an_ethical_challenge.
- ↑ . Addressing Homophobia and Heterosexism on College Campuses ID: addressing_homophobia_and_heterosexism_on_college_campuses.
- ↑ • Parametar
accessdatenije dopušten u klasiweb - ↑ • Parametar
accessdatenije dopušten u klasiweb - ↑ Rodwell, Craig. ' 'The Tarnished Golden Rule' ' pg. 5, QQ Magazine, Queen's Quarterly Publishing, New York. (January/February 1971 issue, Vol. 3, No. 1) Retrieved July 21, 2011.
- ↑ Corsini, Raymond J. (1992). The Dictionary of Psychology.ISBN 1-58391-328-9.
- ↑ • Nepoznat parametar:
archiveurl
• Nepoznat parametar:archivedate
• Parametaraccessdatenije dopušten u klasiweb - ↑ International Lesbian and Gay Association. "State-sponsored Homophobia"
- ↑ LGBTQ on-line encyclopedia of gay, lesbian, bisexual, transgender, and queer culture