WikiSysop: bnz

2022-03-23T17:24:50Z

bnz

←Starija inačica		Inačica od 23. ožujak 2022. u 17:24
Redak 1:		Redak 1:
	~~<!--'''Otkriće kemijskih elemenata'''-->'''~~Kemijski''' su '''elementi''' tijekom povijesti bili postupno otkrivani, a neki su čovjeku bili poznati još od davnina.		Kemijski''' su '''elementi''' tijekom povijesti bili postupno otkrivani, a neki su čovjeku bili poznati još od davnina.

	{\| class='wikitable sortable' style='text-align:center;'		{\| class='wikitable sortable' style='text-align:center;'

WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica

2021-09-06T04:42:48Z

Bot: Automatski unos stranica

Nova stranica

'''Kemijski''' su '''elementi''' tijekom povijesti bili postupno otkrivani, a neki su čovjeku bili poznati još od davnina.

{| class='wikitable sortable' style='text-align:center;'
|+'''Otkrića kemijskih elemenata'''
!Naziv elementa
!Simbol elementa
!Atomski broj
![[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]]
!Godina otkrića
!Otkrivač
|-
| [[aktinij]] || Ac || 89 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1899.]] || [[André Louis Debierne]]
|-
| [[aluminij]] || Al || 13 || || [[1825.]] || [[Friedrich Wöhler]]
|-
| [[americij]] || Am || 95 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1944.]] || [[Glenn Theodore Seaborg]], [[Ralph Arthur James]], [[Leon O. Morgan]] i [[Albert Ghiorso]]
|-
| [[antimon]] || Sb ||51 || || colspan="2"|poznat od davnina
|-
| [[argon]] || Ar || 18 || || [[1894.]] || [[John William Strutt Rayleigh|John William Strutt, III. barun Rayleigh]] i [[William Ramsay|Sir William Ramsay]]
|-
| [[arsen]] || As || 33 || || [[1250.]] || [[Sveti Albert Veliki|Albertus Magnus]]
|-
| [[astat]] || At || 85 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1940.]] || [[Dale R. Corson]], [[K. R. MacKenzie]] i [[Emilio Gino Segré]]
|-
| [[bakar (element)|bakar]] || Cu || 29 || || colspan="2"|poznat od davnina
|-
| [[barij]] || Ba || 56 || || [[1808.]] || [[Humphry Davy|Sir Humphry Davy]]
|-
| [[berilij]] || Be || 4 || || [[1797.]] || [[Louis Nicolas Vauquelin]]
|-
| [[berkelij]] || Bk || 97 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1949.]] || [[Albert Ghiorso]], [[Stanley G. Thompson]] i [[Glenn Theodore Seaborg]]
|-
| [[bizmut]] || Bi || 83 || || [[1753.]] || [[Claude François Geoffroy]]
|-
| [[bohrij]] || Bh || 107 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1981.]] || [[Gottfried Münzenberg]] i [[Peter Armbruster]]
|-
| [[bor (element)|bor]] || B || 5 || || [[1808.]] || [[Joseph Louis Gay-Lussac]] i [[Louis Jacques Thénard]]
|-
| [[brom]] || Br || 35 || || [[1826.]] || [[Antoine Jérôme Balard]]
|-
| [[cerij]] || Ce || 58 || || [[1803.]] || [[Jöns Jakob Berzelius]], [[Wilhelm Hisinger]] i [[Martin Heinrich Klaproth]]
|-
| [[cezij]] || Cs || 55 || || [[1860.]] || [[Robert Wilhelm Bunsen|Robert Wilhelm Eberhard Bunsen]] i [[Gustav Robert Kirchhoff]]
|-
| [[cink]] || Zn || 30 || || colspan="2"|poznat od davnina
|-
| [[cirkonij]] || Zr || 40 || || [[1789.]] || [[Martin Heinrich Klaproth]]
|-
| [[darmstadij]] || Ds || 110 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1994.]] || [[Sigurd Hofmann]], [[Gottfried Münzenberg]] i [[Peter Armbruster]]
|-
| [[disprozij]] || Dy || 66 || || [[1886.]] || [[Paul Emile Lecoq de Boisbaudran|Paul Émile (François) Lecoq de Boisbaudran]]
|-
| [[dubnij]] || Db || 105 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1970.]] || [[Georgii Nikolayevich Flerov]] i suradnici
|-
| [[dušik]] || N || 7 || || [[1772.]] || [[Daniel Rutherford]]
|-
| [[einsteinij]] || Es || 99 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1952.]] || [[Albert Ghiorso]]
|-
| [[erbij]] || Er || 68 || || [[1843.]] || [[Carl Gustaf Mosander]]
|-
| [[europij]] || Eu || 63 || || [[1896.]] || [[Eugène Anatole Demarçay]]
|-
| [[fermij]] || Fm || 100 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1952.]] || [[Glenn Theodore Seaborg]] i dr.
|-
| [[fluor]] || F || 9 || || [[1866.]] || [[Henri Moissan|Ferdinand Frederick Henri Moissan]]
|-
| [[fosfor]] || P || 15 || || [[1669.]] || [[Hennig Brand]]
|-
| [[francij]] || Fr || 87 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1940.]] || [[Marguerite Catherine Perey]]
|-
| [[gadolinij]] || Gd || 64 || || [[1880.]] || [[Jean Charles Galissard de Marignac]]
|-
| [[galij]] || Ga || 31 || || [[1875.]] || [[Paul Émile (François) Lecoq de Boisbaudran]]
|-
| [[germanij]] || Ge || 32 || || [[1886.]] || [[Clemens Alexander Winkler]]
|-
| [[hafnij]] || Hf || 72 || || [[1923.]] || [[Dirk Coster]] i [[Georg Karl von Hevesy|Georg Karl von Hevesy (Hevesy György)]]
|-
| [[hassij]] || Hs || 108 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1984.]] || [[Gottfried Münzenberg]] i [[Peter Armbruster]]
|-
| [[helij]] || He || 2 || || [[1895.]] || [[William Ramsay|Sir William Ramsay]]
|-
| [[holmij]] || Ho || 67 || || [[1879.]] || [[Per Teodor Cleve]]
|-
| [[indij]] || In || 49 || || [[1863.]] || [[Ferdinand Reich]] i [[Hieronymus Theodor Richter]]
|-
| [[iridij]] || Ir || 77 || || [[1803.]] || [[Smithson Tennant]]
|-
| [[iterbij]] || Yb || 70 || || [[1878.]] || [[Jean Charles Galissard de Marignac]]
|-
| [[itrij]] || Y || 39 || || [[1794.]] || [[Johan Gadolin]]
|-
| [[jod]] || I || 53 || || [[1811.]] || [[Bernard Courtois]]
|-
| [[kadmij]] || Cd || 48 || || [[1817.]] || [[Friedrich Stromeyer]]
|-
| [[kalcij]] || Ca || 20 || || [[1808.]] || [[Humphry Davy|Sir Humphry Davy]]
|-
| [[kalifornij]] || Cf || 98 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1950.]] || [[Stanley G. Thompson]], [[Kenneth Street, Jr.]], [[Albert Ghiorso]] i [[Glenn Theodore Seaborg]]
|-
| [[kalij]] || K || 19 || || [[1807.]] || [[Humphry Davy|Sir Humphry Davy]]
|-
| [[kisik]] || O || 8 || || [[1774.]] || [[Joseph Priestley]] i [[Carl Wilhelm Scheele]]
|-
| [[klor]] || Cl || 17 || || [[1774.]] || [[Carl Wilhelm Scheele]]
|-
| [[kobalt]] || Co || 27 || || [[1735.]] || [[Georg Brandt]]
|-
| [[kositar]] || Sn || 50 || || colspan="2"|poznat od davnina
|-
| [[kripton]] || Kr || 36 || || [[1898.]] || [[William Ramsay|Sir William Ramsay]] i [[Morris William Travers]]
|-
| [[krom]] || Cr || 24 || || [[1797.]] || [[Louis Nicolas Vauquelin]]
|-
| [[ksenon]] || Xe || 54 || || [[1898.]] || [[William Ramsay|Sir William Ramsay]] i [[Morris William Travers]]
|-
| [[kurij]] || Cm || 96 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1944.]] || [[Glenn Theodore Seaborg]], [[Ralph Arthur James]] i [[Albert Ghiorso]]
|-
| [[lantan]] || La || 57 || || [[1839.]] || [[Carl Gustaf Mosander]]
|-
| [[lavrencij]] || Lr || 103 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1961.]] || [[Albert Ghiorso]], [[Torbjørn Sikkeland]], [[Almon Larsh]] i [[Robert M. Latimer]]
|-
| [[litij]] || Li || 3 || || [[1817.]] || [[Johan August Arfwedson]]
|-
| [[lutecij]] || Lu || 71 || || [[1907.]] || [[Georges Urbain]] i [[Carl Auer Freiherr von Welsbach]]
|-
| [[magnezij]] || Mg || 12 || || [[1808.]] || [[Humphry Davy|Sir Humphry Davy]]
|-
| [[mangan]] || Mn || 25 || || [[1774.]] || [[Johan Gottlieb Gahn]] i [[Carl Wilhelm Scheele]]
|-
| [[meitnerij]] || Mt || 109 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1982.]] || [[Gottfried Münzenberg]] i [[Peter Armbruster]]
|-
| [[mendelevij]] || Md || 101 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1955.]] || [[Albert Ghiorso]], [[Glenn Theodore Seaborg]], [[Bernard G. Harvey]], [[Greg R. Choppin]] i [[Stanley G. Thompson]]
|-
| [[molibden]] || Mo || 42 || || [[1778.]] || [[Carl Wilhelm Scheele]]
|-
| [[natrij]] || Na || 11 || || [[1807.]] || [[Humphry Davy|Sir Humphry Davy]]
|-
| [[neodimij]] || Nd || 60 || || [[1885.]] || [[Carl Auer Freiherr von Welsbach]]
|-
| [[neon]] || Ne || 10 || || [[1898.]] || [[William Ramsay|Sir William Ramsay]] i [[Morris William Travers]]
|-
| [[neptunij]] || Np || 93 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1940.]] || [[Edwin Mattison McMillan]] i [[Philip Hauge Abelson]]
|-
| [[nikal]] || Ni || 28 || || [[1751.]] || [[Axel Fredrik Cronstedt]]
|-
| [[niobij]] || Nb || 41 || || [[1801.]] || [[Charles Hatchett]]
|-
| [[nobelij]] || No || 102 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1957.]] || [[H. Herding]], [[W. Forsling]], [[Albert Ghiorso]], [[John R. Walton]], [[Torbjørn Sikkeland]] i [[Glenn Theodore Seaborg]]
|-
| [[olovo (element)|olovo]] || Pb || 82 || || colspan="2"|poznato od davnina
|-
| [[osmij]] || Os || 76 || || [[1803.]] || [[Smithson Tennant]]
|-
| [[paladij]] || Pd || 46 || || [[1803.]] || [[William Hyde Wollaston]]
|-
| [[platina]] || Pt || 78 || || [[1741.]] || [[Charles Wood|Sir Charles Wood]], [[William Brownrigg]] i [[Antonio de Ulloa]]
|-
| [[plutonij]] || Pu || 94 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1940.]] || [[Glenn Theodore Seaborg]], [[Edwin Mattison McMillan]], [[Joseph William Kennedy]] i [[Arthur C. Wahl]]
|-
| [[polonij]] || Po || 84 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1898.]] || [[Maria Skłodowska-Curie|Marie Skłodowska-Curie]]
|-
| [[praseodimij]] || Pr || 59 || || [[1885.]] || [[Carl Auer Freiherr von Welsbach]]
|-
| [[prometij]] || Pm || 61 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1945.]] || [[Lawrence Elgin Glendenin]], [[Charles DuBois Coryell]] i [[Jacob Akiba Marinsky]]
|-
| [[protaktinij]] || Pa || 91 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1917.]] || ([[William Crookes|Sir William Crookes]]); [[Kazimierz Fajans]] i [[O. H. Göhring]]; [[Otto Hahn]] i [[Lise Meitner]]; [[Frederick Soddy]] i [[John Cranston]]
|-
| [[radij]] || Ra || 88 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1898.]] || [[Pierre Curie]] i [[Maria Skłodowska-Curie|Marie Skłodowska-Curie]]
|-
| [[radon]] || Rn || 86 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1900.]] || [[Friedrich Ernst Dorn]]
|-
| [[renij]] || Re || 75 || || [[1925.]] || [[Masataka Ogawa]]; [[Walter Noddack]], [[Ida Tacke|Ida Eva Tacke (udana Noddack)]] i [[Otto Berg]]
|-
| [[rodij]] || Rh || 45 || || [[1803.]] || [[William Hyde Wollaston]]
|-
| [[roentgenij]] || Rg || 111 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1994.]] || [[Sigurd Hofmann]], [[Gottfried Münzenberg]] i [[Peter Armbruster]]
|-
| [[rubidij]] || Rb || 37 || || [[1861.]] || [[Robert Wilhelm Bunsen|Robert Wilhelm Eberhard Bunsen]] i [[Gustav Robert Kirchhoff]]
|-
| [[rutenij]] || Ru || 44 || || [[1844.]] || ([[Jędrzej Śniadecki]]); [[Karl Ernst Claus]]
|-
| [[rutherfordij]] || Rf || 104 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1964.]] || [[Georgii Nikolayevich Flerov]] i suradnici
|-
| [[samarij]] || Sm || 62 || || [[1879.]] || [[Paul Émile (François) Lecoq de Boisbaudran]]
|-
| [[seaborgij]] || Sg || 106 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1974.]] || [[Georgii Nikolayevich Flerov]] i [[Yuri Tsolakovich Oganessian]]; [[Albert Ghiorso]] i suradnici
|-
| [[selenij]] || Se || 34 || || [[1817.]] || [[Jöns Jakob Berzelius]]
|-
| [[silicij]] || Si || 14 || || [[1823.]] || [[Jöns Jakob Berzelius]]
|-
| [[skandij]] || Sc || 21 || || [[1879.]] || [[Lars Fredrik Nilson]]
|-
| [[srebro]] || Ag || 47 || || colspan="2"|poznato od davnina
|-
| [[stroncij]] || Sr || 38 || || [[1808.]] || [[Humphry Davy|Sir Humphry Davy]]
|-
| [[sumpor]] || S || 16 || || colspan="2"|poznat od davnina
|-
| [[talij]] || Tl || 81 || || [[1861.]] || [[William Crookes|Sir William Crookes]]
|-
| [[tantal (element)|tantal]] || Ta || 73 || || [[1802.]] || [[Anders Gustaf Ekeberg]]
|-
| [[tehnecij]] || Tc || 43 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1937.]] || [[Carlo Perrier]] i [[Emilio Gino Segré]]
|-
| [[telurij]] || Te || 52 || || [[1782.]] || [[Franz-Joseph Müller Freiherr von Reichenstein]]
|-
| [[terbij]] || Tb || 65 || || [[1843.]] || [[Carl Gustaf Mosander]]
|-
| [[titanij]] || Ti || 22 || || [[1791.]] || [[William Gregor]]
|-
| [[torij]] || Th || 90 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1828.]] || [[Jöns Jakob Berzelius]]
|-
| [[tulij]] || Tm || 69 || || [[1879.]] || [[Per Teodor Cleve]]
|-
| [[ugljik]] || C || 6 || || colspan="2"|poznat od davnina
|-
| [[uranij]] || U || 92 || [[Slika:Radioactivity symbol.png|25px]] || [[1789.]] || [[Martin Heinrich Klaproth]]
|-
| [[vanadij]] || V || 23 || || [[1830.]] || [[Andrés Manuel del Río Fernández]]; [[Nils Gabriel Sefström]]
|-
| [[vodik]] || H || 1 || || [[1766.]] || ([[Paracelsus|Phillip von Hohenheim (Paracelsus)]]); ([[Robert Boyle]]); [[Henry Cavendish]]
|-
| [[volfram]] || W || 74 || || [[1783.]] || [[Juan José Elhuyar Lubize]] i [[Fausto de Elhuyar]]
|-
| [[zlato]] || Au || 79 || || colspan="2"|poznato od davnina
|-
| [[željezo]] || Fe || 26 || || colspan="2"|poznato od davnina
|-
| [[živa]] || Hg || 80 || || colspan="2"|poznata od davnina
|}

==Izvori==
# Dr. Ljubiša Grlić, Mali kemijski leksikon, 2. izdanje, Naprijed, Zagreb, 1992., {{ISBN|86-349-0292-7}}
# Draginja Mrvoš-Sermek, Nikolina Ribarić, Kemija 8, 1. izdanje, Alfa, Zagreb, 2007., {{ISBN|978-953-168-829-1}}
# Periodni sustav elemenata u slikama, Školska knjiga, Zagreb, 2004.

[[Kategorija:Kemijski elementi| ]]

Otkriće kemijskih elemenata - Povijest promjena

WikiSysop: bnz

WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica