https://enciklopedija.cc/index.php?action=history&feed=atom&title=Kondicional_sada%C5%A1nji 2026-09-08T01:12:24Z Povijest promjena ove stranice na wikiju MediaWiki 1.42.3 https://enciklopedija.cc/index.php?title=Kondicional_sada%C5%A1nji&diff=8378&oldid=prev 2021-07-15T08:32:05Z

<p>Bot: Automatski unos stranica</p> <p><b>Nova stranica</b></p><div>&lt;!--&#039;&#039;&#039;Kondicional sadašnji&#039;&#039;&#039;--&gt;{{glagolski načini}}<br /> <br /> &#039;&#039;&#039;Kondicional sadašnji&#039;&#039;&#039; (također &#039;&#039;&#039;kondicional I.&#039;&#039;&#039;) jedan je od dva pogodbena načina [[glagol]]a u [[Hrvatski jezik|hrvatskom jeziku]]. Tvori se od nenaglašenog [[aorist]]a [[pomoćni glagoli|pomoćnog glagola]] &#039;&#039;biti&#039;&#039; i [[glagoli|glagolskog pridjeva radnog]].<br /> <br /> <br /> == Kondicional prvi pomoćnih glagola ==<br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! lice !! jednina !! množina<br /> |-<br /> ! 1.<br /> | &#039;&#039;ja bih bio/bila&#039;&#039; || &#039;&#039;mi bismo bili/bile&#039;&#039;<br /> |-<br /> ! 2.<br /> | &#039;&#039;ti bi bio/bila&#039;&#039; || &#039;&#039;vi biste bili/bile&#039;&#039;<br /> |-<br /> ! 3.<br /> | &#039;&#039;on/ona/ono bi bio/bila/bilo&#039;&#039; || &#039;&#039;oni/one/ona bi bili/bile/bila&#039;&#039;<br /> |}<br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! lice !! jednina !! množina<br /> |-<br /> ! 1.<br /> | &#039;&#039;ja bih htio/htjela&#039;&#039; || &#039;&#039;mi bismo htjeli/htjele&#039;&#039;<br /> |-<br /> ! 2.<br /> | &#039;&#039;ti bi htio/htjela&#039;&#039; || &#039;&#039;vi biste htjeli/htjele&#039;&#039;<br /> |-<br /> ! 3.<br /> | &#039;&#039;on/ona/ono bi htio/htjela/htjelo &#039;&#039; || &#039;&#039;oni/one/ona bi htjeli/htjele/htjela&#039;&#039;<br /> |}<br /> <br /> == Uporaba ==<br /> <br /> &lt;br&gt;<br /> * Kondicional sadašnji rabi se u izricanju radnje čije je ispunjenje nesigurno ili nemoguće zbog posljedica neke druge radnje. Stoga je skoro neizbježna uporaba kondicionala u složenim pogodbenim rečenicama:<br /> : &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;Popio bih&#039;&#039;&#039; kavu s tobom da nisam u velikoj žurbi.&#039;&#039;<br /> : &#039;&#039;Kad &#039;&#039;&#039;bi&#039;&#039;&#039; mi &#039;&#039;&#039;ponudili&#039;&#039;&#039; povišicu, možda &#039;&#039;&#039;bih&#039;&#039;&#039; i &#039;&#039;&#039;nastavio&#039;&#039;&#039; raditi.&#039;&#039; <br /> <br /> <br /> * Pogodbene rečenice mogu se koristiti iz uljudnosti, kao zamjena jednostavnom upitu - stoga povezujemo kondicional s izrazitom uljudnosti:<br /> : &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;Priupitao bih&#039;&#039;&#039; vas nešto ako mi dozvolite.&#039;&#039; umjesto &#039;&#039;Mogu li vas nešto priupitati?&#039;&#039; <br /> <br /> <br /> * Napomena: kondicional se tvori [[aorist]]om glagola &#039;&#039;biti&#039;&#039; samo u standardnom (književnom) hrvatskom jeziku, dok u nestandardnom jeziku (u [[narječje|narječjima]] prirodnog hrvatskog jezika) za tvorbu kondicionala služi konjunktiv, a ne aorist (vidi prilog: [[Hrvatski konjunktiv, aorist i kondicional]])<br /> <br /> == U staroslavenskom jeziku ==<br /> U staroslavenskom se jeziku kondicional samo ponekad tvorio pomoću aorista glagola &#039;&#039;biti&#039;&#039;. Glavni način tvorbe kondicionala je bio posebni oblik glagola &#039;&#039;biti&#039;&#039;.&lt;ref&gt;{{Citiranje knjige|title=Staroslavenski jezik|author=Stjepan Damjanović|authorlink=|coauthors=|origdate=2005|date=|chapter=|chapterurl=|editor=|url=|format=|edition=5|language=|pages=147|publisher=Hrvatska sveučilišna naknada|location=Zagreb|others=|quote=|accessdate=|isbn=953-169-095-2|id=}}&lt;/ref&gt;<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! Lice !! Jednina <br /> !Dvojina!! Množina<br /> |-<br /> ! 1.<br /> | &#039;&#039;bimъ vidêlъ (-a, -o)&#039;&#039;<br /> | rowspan=&quot;3&quot; | &#039;&#039;nije&#039;&#039; &#039;&#039;zabilježena&#039;&#039; &#039;&#039;u tekstovima&#039;&#039;<br /> | &#039;&#039;bimъ (bihomъ) vidêli (-y, -a)&#039;&#039;<br /> |-<br /> ! 2.<br /> | &#039;&#039;bi vidêlъ (-a, -o)&#039;&#039;|| &#039;&#039;biste vidêli (-y, -a)&#039;&#039;<br /> |-<br /> ! 3.<br /> | &#039;&#039;bi vidêlъ (-a, -o)&#039;&#039;|| &#039;&#039;bǫ (bišę) vidêli (-y, -a)&#039;&#039;<br /> |}<br /> Takav način tvorbe kondicionala se do danas očuvao u čakavskom narječju gdje se kaže:<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! Lice !! Jednina !! Množina<br /> |-<br /> ! 1.<br /> | &#039;&#039;bim videl&#039;&#039; <br /> | &#039;&#039;bimo videli&#039;&#039;<br /> |-<br /> ! 2.<br /> | &#039;&#039;biš videl&#039;&#039; || &#039;&#039;bite videli&#039;&#039;<br /> |-<br /> ! 3.<br /> | &#039;&#039;bi videl&#039;&#039; || &#039;&#039;bi videli&#039;&#039;<br /> |}<br /> <br /> == Izvori ==<br /> &lt;references /&gt;<br /> [[Kategorija: Glagolska vremena i načini]]</div>

WikiSysop